पुणे,दिनांक ११ : सिंहगड रोडवरील राजमाता जिजाऊ नवरात्र उत्सव मंडळाच्या वतीने नवरात्रोत्सवानिमित्त कार्यक्रमाचे आयोजन करण्यात आले. विठू माऊली नाच मंडळाच्या कलाकारांनी सादर केलेल्या या कार्यक्रमातून कोकणच्या लोकसंस्कृतीचे दर्शन घडवतानाच शेतकरी आणि वंचित घटकांच्या प्रश्नांना वाचा फोडण्याचा प्रयत्न करण्यात आला. पारंपरिक लोककलेच्या माध्यमातून सामाजिक वास्तव मांडणाऱ्या या सादरीकरणाला देवीभक्त आणि नागरिकांचा उत्स्फूर्त प्रतिसाद मिळाला.
नवरात्रोत्सवाच्या धार्मिक वातावरणात आयोजित या कार्यक्रमामुळे सिंहगड रोड परिसरात लोककलेचा जागर अनुभवायला मिळाला. कलगी-तुऱ्याच्या पारंपरिक शैलीतून कलाकारांनी उपस्थितांशी संवाद साधला. लोकपरंपरेचा वारसा जपत समकालीन सामाजिक प्रश्न मांडण्यावर या सादरीकरणात भर देण्यात आला.
लोककलेतून शेतकरी, वंचितांच्या प्रश्नांना वाचा
स्वानंद जनकल्याण प्रतिष्ठानला ‘संपदा समाजकल्याण पुरस्कार २०२६’ प्रदानसांस्कृतिक · 2 दिवसांपूर्वी
‘पुण्याचा गणेशोत्सव : एक वैभवशाली परंपरा’; १३वे मासिक व्याख्यान उत्साहात संपन्नसांस्कृतिक · 02 Oct 2026
पारमार्थिक सेवा प्रतिष्ठानचा तृतीय वर्धापन दिन सोहळा भक्तिमय वातावरणात संपन्नसांस्कृतिक · 28 Sep 2026शेतकरी आणि समाजातील वंचित घटकांना भेडसावणाऱ्या विविध समस्यांचे प्रतिबिंब विठू माऊली नाच मंडळाच्या सादरीकरणातून उमटले. सध्याच्या ज्वलंत प्रश्नांची उदाहरणे देत सामान्य नागरिकांच्या अडचणी, शेतकऱ्यांचा संघर्ष आणि दुर्लक्षित घटकांच्या प्रश्नांकडे लक्ष वेधण्याचा प्रयत्न कलाकारांनी केला.समाजातील अनेक घटकांना त्यांच्या दैनंदिन जीवनात विविध समस्यांना सामोरे जावे लागते. या प्रश्नांची दखल घेतली जावी आणि संबंधित घटकांच्या अडचणी शासनापर्यंत पोहोचाव्यात, हा विचार लोककलेच्या माध्यमातून मांडण्यात आला. शेतकरी आणि वंचितांच्या प्रश्नांना केवळ चर्चेपुरते मर्यादित न ठेवता त्यावर समाजाचे आणि शासनाचे लक्ष वेधण्याचा प्रयत्न या कार्यक्रमातून करण्यात आला.
लोककला ही केवळ मनोरंजनाची कला नसून समाजातील घडामोडी, लोकांच्या भावना आणि वास्तव व्यक्त करण्याचे प्रभावी माध्यम आहे. कलगी-तुऱ्याच्या सादरीकरणातून या वैशिष्ट्याचा प्रत्यय आला. पारंपरिक कलेच्या माध्यमातून सामाजिक प्रश्न मांडल्यामुळे कार्यक्रमाला वैचारिक परिमाणही लाभले.
कोकणी लोकपरंपरेचा सांस्कृतिक आविष्कार
कलगी-तुरा ही कोकणच्या पारंपरिक लोकसंस्कृतीतील वैशिष्ट्यपूर्ण कला आहे. या कलेतून मनोरंजनासोबत वैचारिक आशय आणि सामाजिक संदर्भ मांडले जातात. विठू माऊली नाच मंडळाच्या कलाकारांनी या लोककलेचे सादरीकरण करताना तिची पारंपरिक ओळख जपली. त्याचबरोबर समकालीन प्रश्नांचा संदर्भ जोडल्याने उपस्थितांना लोककलेचा सांस्कृतिक आणि सामाजिक पैलू अनुभवता आला.
आजच्या बदलत्या काळात पारंपरिक लोककलांचे जतन करणे आणि त्या नव्या पिढीपर्यंत पोहोचवणे आवश्यक आहे. अशा कार्यक्रमांमुळे लोकपरंपरांना व्यासपीठ मिळते. तसेच या कलांच्या माध्यमातून समाजातील महत्त्वाचे प्रश्न मांडण्याची संधीही उपलब्ध होते. सिंहगड रोडवरील कार्यक्रमातून कोकणच्या सांस्कृतिक वारशाची ओळख पुणेकरांपर्यंत पोहोचली.
नवरात्रोत्सवात भक्ती आणि लोकसंस्कृतीची जोड
राजमाता जिजाऊ नवरात्र उत्सव मंडळाच्या परिसरात नवरात्रोत्सवानिमित्त देवीच्या दर्शनासाठी भाविकांची गर्दी झाली होती. धार्मिक उत्साहाच्या वातावरणात कलगी-तुऱ्याच्या कार्यक्रमाची भर पडल्याने उत्सवाला सांस्कृतिक रंग चढला. देवीभक्तांसह परिसरातील नागरिकांनी या कार्यक्रमाला उपस्थिती लावली व नवरात्रोत्सव हा धार्मिक श्रद्धेसोबतच सांस्कृतिक उपक्रमांनाही प्रोत्साहन देणारा उत्सव आहे. अशा उत्सवांमध्ये पारंपरिक लोककलांना स्थान दिल्यामुळे स्थानिक सांस्कृतिक वारशाचे जतन होण्यास मदत होते. राजमाता जिजाऊ नवरात्र उत्सव मंडळाच्या आयोजनातून धार्मिक कार्यक्रमासोबत लोककलेला व्यासपीठ उपलब्ध झाले. या माध्यमातून मनोरंजनाबरोबर सामाजिक प्रश्न मांडण्याची संधी कलाकारांना मिळाली.
सामाजिक जाणिवांचा संदेश
विठू माऊली नाच मंडळाच्या सादरीकरणातून शेतकरी आणि वंचित घटकांच्या समस्या शासनापर्यंत पोहोचवण्याचा प्रयत्न हा कार्यक्रमाचा महत्त्वाचा पैलू ठरला. पारंपरिक लोककलेचा आधार घेत समाजातील प्रश्न मांडता येतात आणि जनसामान्यांमध्ये त्याविषयी जागरूकता निर्माण करता येते, हे या सादरीकरणातून अधोरेखित झाले.
या कार्यक्रमाला राजमाता जिजाऊ नवरात्र उत्सव मंडळाचे सर्व पदाधिकारी, देवीभक्त आणि परिसरातील नागरिक मोठ्या संख्येने उपस्थित होते. कलाकारांच्या सादरीकरणाला उपस्थितांनी उत्स्फूर्त प्रतिसाद दिला. कोकणच्या पारंपरिक लोककलेचा आविष्कार आणि सामाजिक प्रश्नांवरील भाष्य यामुळे सिंहगड रोडवरील नवरात्रोत्सवात कलगी-तुऱ्याच्या कार्यक्रमाने विशेष लक्ष वेधले.
